Samozatrudnienie – osobiste świadczenie usług w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Osoba fizyczna (przedsiębiorca) prowadzi działalność po dokonaniu wpisu do Ewidencji Działalności Gospodarczej. Świadczenie usług na rzecz innego podmiotu odbywa się na podstawie zawartej między nimi umowy o współpracy. Przedsiębiorcy pracują na własny rachunek i własne ryzyko - nie są podporządkowani zleceniodawcy pod względem sposobu wykonania usługi. Rozliczani są jedynie z rezultatów swojej pracy.

Trochę historii.

Od pewnego czasu, na polskim rynku pracy, widoczne jest pewne zjawisko, polegające na rezygnacji przez pracowników z umowy o pracę na rzecz samozatrudnienia. Główne przyczyny tego zjawiska to:

• dążenie pracodawców do ograniczenia kosztów związanych z zatrudnieniem,
• zmiany przepisów podatkowych i wprowadzenie 19% podatku dochodowego.

Dodatkowe informacje:

H. Tuchołka „Samozatrudnienie” w: Monitor Prawa Pracy 2004 r., nr 10.
http://www.samozatrudnienie.pit.pl
http://msp.money.pl/wiadomosci/prawop/artykul/samozatrudnienie,10,0,226570.html

Pracodawca

• współpraca z samozatrudnionym jest zdecydowanie tańsza od stosunku pracy –np. składki ZUS płaci samozatrudniony, 
• mniejszy formalizm – nie prowadzimy dokumentacji pracowniczej czy związanej z wykonywaną działalnością,
• w przypadku źle (wadliwie) wykonanej usługi możemy wstrzymać się z wypłaceniem umówionego wynagrodzenia.

• mała identyfikacja samo zatrudnionego z zleceniodawcą,
• prawdopodobieństwo, że samozatrudniony będzie przyjmował zlecenia również od innych zleceniodawców.

Pracownik

• samozatrudniony może świadczyć usługi na rzecz więcej niż jednego podmiotu, 
• możliwość swobodnej organizacji czasu pracy,
• możliwość powierzenia wykonywanych usług innej osobie (podwykonawcy),
• swoboda wyboru korzystniejszej formy opodatkowania.

• brak dostępu do świadczeń pracowniczych, takich jak urlopy wypoczynkowe, wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych czy brak gwarancji płacy minimalnej,
• brak gwarancji otrzymywania stałego, comiesięcznego wynagrodzenia,
• samozatrudniony sam ponosi koszty, takie jak składki ZUS, zaliczki na podatek dochodowy,
• za zobowiązania odpowiada się całym swoim majątkiem.

Pozytywny przykład:

Ta forma aktywności zawodowej jest najbardziej powszechna w branżach: informatyczno-telekomunikacyjnej, reklamowej, edukacyjnej.
Samozatrudnienie może stanowić alternatywę dla:

• osób, które pragną stworzyć od postaw przedsiębiorstwo, rozwijać je, zarabiając w ten sposób na życie i
  czerpiąc z tego satysfakcję zawodową,
• osób, które pragną wykonywać swoją działalność jak wolny zawód, na rzecz wielu zleceniodawców, korzystając
  ze swobody, jaką daje samodzielna organizacja pracy.